Patiëntveiligheid

 

Onze garantie op goede zorg is uw zekerheid

Margriet Fuijkschot

Op deze pagina leest u alles over veiligheid en kwaliteit bij HartKliniek. Senior Manager Practice Support, mevrouw Margriet Fuijkschot, vertelt in een interview hoe dit geregeld is en hoe u zelf kunt bijdragen aan veiligheid.

Kunt u uitleggen wat deze functie inhoudt?

''Wij doen er alles aan om uw zorg in HartKliniek optimaal en veilig te laten verlopen. Wij vinden het belangrijk dat u op ons kunt vertrouwen. Dat gaat verder dan vertrouwd voelen, we streven ernaar dat onze kwaliteit en patiëntveiligheid meetbaar van een hoog niveau zijn. Patiëntveiligheid is de basis van ons beleid en dagelijks handelen. Juist in een onafhankelijk medisch centrum als de onze, waar zorg voortdurend vernieuwd wordt en de hoogste eisen worden gesteld aan de medisch specialisten en verpleegkundigen is dit van groot belang. Veilig voor de patiënt, nauwgezet en up-to-date in de medische zorg, betrouwbaar als organisatie, optimaal als voorlichter en begeleider van de patiënt. Dat is de maat voor een goed functionerend medisch centrum. Ik ben binnen HartKliniek verantwoordelijk voor de kwaliteit en veiligheid. Ik zie er op toe dat bestaand en nieuw medisch beleid, opgesteld door vakgroep cardiologie en medisch directeur, in alle vestigingen wordt geïmplementeerd en uitgevoerd volgens dezelfde protocollen en werkinstructies. Daarnaast zorg ik er voor dat alle wet en regelgeving rondom kwaliteit en veiligheid, welke van toepassing is voor ons, binnen HartKliniek wordt geïmplementeerd.''

Op welke manier heeft het Veiligheid Management Systeem (VMS) hiermee te maken?

''In de gezondheidszorg werkt men volgens een kwaliteitsbeleid. Met behulp van het VMS zijn er barrières in de zorgprocessen ingebouwd om de kans op risico’s voor de patiënt zo klein mogelijk te maken. Bij HartKliniek hebben wij alle handelingen die wij verrichten, beschreven in protocollen en werkinstructies en vastgelegd in een kwaliteitssysteem. Dat kwaliteitssysteem is voor al onze medewerkers direct toegankelijk in een 'digitale kliniek'. De medische handelingen zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en gegevens vanuit de vakgroep cardiologie. Van balie, tot poli en dagbehandeling: iedereen werkt met vaste werkinstructies om continu dezelfde kwaliteit te leveren. Het VMS is toegevoegd als speerpunt binnen ons kwaliteitsbeleid en draait volledig om veilig werken. Met het VMS kunnen wij risico's voor de patiënt beheersen en (onbedoelde) schade aan de patiënt verminderen en voorkomen. Belangrijk is dat risico’s worden herkend en altijd gemeld, zodat continu verbeteringen kunnen worden aangebracht. Dit vereist een organisatiecultuur waarin personeel fouten openlijk en zonder schroom kan bespreken, zowel onderling als met de patiënt en familie. Een absolute noodzaak, want HartKliniek wil haar patiënten zorg bieden in een veilige omgeving waar iedereen zich op zijn/haar gemak voelt.''

Wat verstaat u eigenlijk onder kwaliteit?

''Bij HartKliniek leveren wij kwaliteit als wij voldaan hebben aan de verwachtingen van de patiënt én controleerbaar zijn. Dit laatste is de reden dat wij werken volgens de ZKN norm (HartKliniek is ZKN gecertificeerd). Het VMS is opgenomen in het ZKN keurmerk. Het ZKN-keurmerk is door ZKN in samenwerking met het onafhankelijke certificeringinstituut KIWA ontwikkeld. Het ZKN keurmerk biedt de garantie dat onze kliniek jaarlijks door een onafhankelijke keuringsinstantie is getoetst op hoogstaande kwaliteitscriteria. Daarnaast worden onze klinieken periodiek gevisiteerd door de wetenschappelijke vereniging van de Nederlandse cardiologen, de NVVC. De NVVC staat voor de kwaliteit van de cardiologische zorg die in Nederland wordt geboden. Daartoe voert de NVVC kwaliteitsvisitaties uit. Tijdens een visitatie wordt gekeken naar het functioneren van de specialisten en de organisatie. Ook wordt gekeken naar de staat van de medische apparatuur en andere belangrijke zaken. Lees meer over het ZKN-keurmerk: >> Zelfstandige Klinieken Nederland. Lees meer over de NVVC: >> Nederlandse Vereniging voor Cardiologie.

Waarom is het VMS zo belangrijk binnen HartKliniek?

''Sinds 2013 zijn ook zelfstandige klinieken verplicht gesteld een VMS in te voeren. Voorheen was dit al het geval voor ziekenhuizen. Het VMS is een onderdeel van het Kwaliteitssysteem en is gericht op veilig werken voor zowel patiënten als medewerkers. Dit werkt als een soort tweerichtingsverkeer. Om een voorbeeld te geven; wij werken veel met oudere patiënten dus vermijden wij het gebruik van opstapjes en trapjes in onze vestigingen. Een ander voorbeeld is de time-out procedure op de dagbehandelingskamer, voordat het onderzoek begint is er een moment van rust, dan laten de cardiologen en cardiolaboranten en/of verpleegundigen even alles liggen en worden er aan de patiënt en medewerkers vragen gesteld om er zeker van te zijn dat we met de juiste persoon te maken hebben en dat de indicatiestelling om het onderzoek te gaan doen juist is en dat alle benodigde materialen aanwezig en functioneel zijn. Wie bent u? Wat is uw geboortedatum? En hoe staat het met uw klachten? Het zijn vragen die een patiënt meerdere malen gesteld worden, dat komt soms een beetje vreemd over, maar is een veilige werkwijze. Staan alle noodzakelijke medische apparaten gereed en zijn noodzakelijke medicijnen voorhanden. Is alles klaar?.''

Kan een patiënt ook zelf bijdragen aan eigen veiligheid?

''Jazeker, wij vragen patiënten om bij ons ook altijd te letten op het patiëntveiligheidsbeleid. De eigen inbreng en verantwoordelijkheid van patiënten op het gebied van patiëntveiligheid wordt gestimuleerd. Een voorbeeld is de hygiëne tijdens het inbrengen van een infuus; voordat een medewerker het infuus inbrengt dient hij/zij de handen te desinfecteren. En als dat niet gebeurt dan mag een patiënt daar altijd iets van zeggen. Een ander voorbeeld is dat een patiënt zelf kan herkennen of apparatuur die gebuikt wordt veilig is, dit is te zien aan stickers. Alle apparatuur waarmee wij werken, wordt jaarlijks onderhouden en gevalideerd. Bij een goedkeuring komt er een sticker op het apparaat. Hierop staan alle specifieke eigenschappen benoemd en aangevinkt als dit gecontroleerd is. In de planning staat om in het najaar van 2015 met een patiëntgroep te bespreken of wij volgens hen op veiligheidsgebied goed bezig zijn of dat zij nog adviezen hebben om die veiligheid te vergroten.''

Zijn er specifieke zaken die aan de patiënt gevraagd worden om veiligheid te garanderen?

''We vragen patiënten altijd om medicijngegevens voordat een onderzoek plaatsvindt. Deze medicijnen kunnen namelijk van invloed zijn op wat wij toedienen en meegeven. Daarnaast vragen wij patiënten altijd om toestemming voor een onderzoek; zodat we zeker weten dat een patiënt de informatie over een behandeling gelezen en begrepen heeft. Maar ook het nadrukkelijke verzoek om leefstijl-instructies en controle-afspraken op te volgen behoren tot veiligheidsaspecten.''

Een patiënt kan het dus melden als hij/zij vindt dat iets niet in orde is?

''Absoluut. Wij vragen patiënten om goed om zich heen te kijken en het aan te geven als iets niet klopt. Heeft iemand moeite met een trapje of treetje? Ziet u wel de alarmknop? Is de vluchtroute duidelijk? Is de omgeving schoon? En desinfecteren medewerkers hun handen voor ze u onderzoeken? Heel uiteenlopende zaken die te maken hebben met veiligheid. Wij kunnen van opmerkingen leren, want wij denken dat we het goed doen, maar we kunnen altijd blijven verbeteren.''

Is de veiligheid in alle vestigingen hetzelfde geregeld?

''Jazeker, alle regels en protocollen die wij hebben gelden voor al onze vestigingen. De vestigingen worden allemaal op dezelfde manier aangestuurd vanuit ons bedrijfsbureau in Almere. Dus een behandeling in Almere gaat precies hetzelfde als in Lelystad.''

Wat doet HartKliniek om de veiligheid te verbeteren?

''Dit is een continu verbeterproces. We blijven onszelf evalueren, en daar waar nodig verbeteren, ten gunste van de veilige zorg aan patiënten.''

Op welke manier worden veiligheid en kwaliteit gecontroleerd?

''Dit wordt in HartKliniek gedaan door interne en externe audits. Interne audits zijn controles door eigen medewerkers om te kijken of er volgens de geldende protocollen en werkinstructies gewerkt wordt. Externe audits worden uitgevoerd door een apotheker, een hygiënist en door KIWA en deze laatste controleert of wij voldoen aan alle wet-en regelgeving rondom kwaliteit en veiligheid en bepaald of wij het kwaliteitscertificaat krijgen en mogen behouden. Wat er gebeurt als een ziekenhuis of kliniek die certificaten niet heeft? Dan kan het zijn dat een verzekeraar geen zorgcontract met de kliniek wil afsluiten, omdat de kwaliteit en veiligheid dan niet meer gegarandeerd kan worden. HartKliniek streeft vanaf het moment van de start van haar eerste vestiging eind 2013 naar zorgcontracten met alle zorgverzekeraars.''

Wat vindt u zelf eigenlijk zo belangrijk aan veiligheid- en kwaliteitsaspecten?

''Ik vind het belangrijk dat de zorg die wij bij HartKliniek verlenen op alle gebieden aan de verwachtingen van de patiënt voldoet. Vanaf de ontvangst door de doktersassistente aan de balie tot en met én na het consult/onderzoek door de cardioloog moet de patiënt altijd centraal te staan en dienen de werkwijzen op kwaliteit en veiligheidsgebied altijd nageleefd te worden. Daarnaast vind ik het belangrijk dat wij onzelf continu blijven verbeteren.''